De koolstofdioxide voetafdruk meten en verkleinen

De uitdagingen

De productie van broeikasgas is mede verantwoordelijk voor de klimaatverandering. Deze verandering heeft zichtbare - en vaak nefaste - gevolgen voor de ecosystemen en de bevolking, ook in België. Als verantwoorde onderneming heeft EDF Luminus daarom vijf jaar geleden beslist om zijn CO2-voetafdruk te meten, om de belangrijkste onderdelen van die afdruk te identificeren en gerichtere acties te ondernemen om hem te verkleinen, zowel binnen het bedrijf zelf, als bij de klanten en het politiek beleid. Ook op deze manier kan EDF Luminus de eerste energiepartner worden in België.

Inzicht in de herkomst van de emissies

Elke menselijke activiteit, zowel professioneel als particulier, genereert emissies. Deze kunnen worden onderscheiden naar hun aard, oorsprong of soort actie die al dan niet kan worden ondernomen om de hoeveelheid ervan te verlagen.

 

Sommige emissiebronnen staan rechtstreeks onder controle van de onderneming, zoals het elektriciteitsverbruik in de gebouwen waarvan de onderneming eigenaar is. Dit is niet het geval als de onderneming enkel huurder is.

 

Op andere bronnen oefent ze slechts gedeeltelijk controle uit. Bij EDF Luminus kunnen we het rendement van de thermische productie-eenheden en hun werkingsregime (zelden of vaak opstarten, op volle of gedeeltelijke kracht) vermelden. De hoeveelheid emissies die daarmee samenhangt, wordt bepaald door de keuzes die EDF Luminus maakt bij de vernieuwing van het productiepark, maar ook en zelfs vooral door de evolutie van de technologieën die de constructeurs gebruiken. Over het algemeen gaat de stijging van de rendementen gepaard met een vermindering van de uitstoot.

 

De effectieve uitstoot hangt af van de evolutie van het verbruik van de klanten en het marktaandeel van de onderneming, maar ook van het energiebeleid in elk land, en van de “merit order” op de groothandelsmarkten, die de goedkoopste handel verkiezen, na opname van de productie van hernieuwbare oorsprong. Wat zijn eigen energiemix betreft spant EDF Luminus zich dus in om de CO2-voetafdruk van zijn productiepark te verkleinen door zijn meest vervuilende centrales geleidelijk te sluiten en onshore windenergie verder te ontwikkelen.

 

Uiteindelijk, in het geval van een energiebedrijf zoals EDF Luminus, ontsnapt een groot deel van de voetafdruk (verbruik van aardgas of elektriciteit door de eindklanten) aan de rechtstreekse controle van de onderneming. Het verbruik van de klanten helpen verminderen of de milieu-impact ervan beperken is bijgevolg een prioriteit voor EDF Luminus.

Hoogtepunten: evolutie van het productiepark

In 2017 worden nieuwe evoluties van het productiepark genoteerd: een groei van het windmolenpark, heringebruikname van twee open cycli, definitieve sluiting van de turbine met gecombineerde cyclus van Gent-Ham.


Acties (1): meten van de totale koolstofdioxide voetafdruk

Acties (2): vermindering van de globale voetafdruk

ISO 50 001-certificatie: actieplan boekt vooruitgang

Om ervoor te zorgen dat EDF Luminus zijn ISO 50 001-certificatie behoudt, moet er een specifiek actieplan rond energiebesparing geïmplementeerd worden en moet de vooruitgang ervan regelmatig opgevolgd worden.

 

In 2017 boekte het actieplan vooruitgang op verschillende punten:

  • Op alle sites is de verouderde verlichting systematisch vervangen door ledverlichting. Dit was met name het geval in Ham en Ringvaart.
  • De stikstofopslag- en stikstoftoevoerinstallatie van de Ringvaart-site werd vervangen om stikstoflekkage te vermijden.
  • Bij de energie-audit van de Izegem-site door een externe deskundige werden geen verbeterpunten blootgelegd. Andere audits begonnen in 2017 in Ringvaart en Ham.

Vermindering van uitstoot buiten productie:      voluntaristische acties

Nieuwe lagere gemiddelde uitstoot wagenpark

In 2017 daalde de gemiddelde uitstoot van het wagenpark tot 110 g/km, 1,4% minder dan het jaar voorheen.

Merk op dat de gemiddelde emissies van de bedrijfsvoertuigen die in 2016 in België waren ingeschreven 112 g/km bedroegen, terwijl de gemiddelde uitstoot van de in 2017 geregistreerde voertuigen van EDF Luminus slechts 107 g/km bedroeg.

Bron: EDF Luminus & FEBIAC (laatst beschikbare cijfer op de publicatiedatum van het rapport).

 Gemiddelde CO2-emissies

 van het wagenpark (g/km)

Bron: EDF Luminus en autofabrikanten.


10% minder afdrukken op papier

In 2017 daalde de hoeveelheid bedrukte vellen papier met nog eens 10% ten opzichte van 2016. Een grote daling van het aantal papieren afdrukken werd in 2016 bereikt dankzij de verandering van het printerpark en de afdrukprocedures (geen afdrukken op afstand, standaard afdrukken in zwart/wit en dubbelzijdig).

 Aantal afgedrukte vellen papier (duizenden)

Bron: EDF Luminus.


Woon-werkverkeer: aantal fietsers neemt toe

In 2017 hebben 77 fietsers mogen genieten van een toegekende premie als ze de fiets namen voor het woon-werktraject, in plaats van 72 in 2016. Er zijn meer dan 80 546 kilometers afgelegd, dus een gemiddelde van 1 046 kilometer per jaar per fietser.

De indicatoren

De energiemix

  Netto elektriciteitsopwekking (GWh), exclusief warmte       

Bron: EDF Luminus. 

In deze en de volgende grafieken werden de aanbevelingen van het GHG-protocol toegepast. De grafieken bevatten de cijfers over het aandeel van EDF Luminus in de productie van nucleaire energie in België (10,2% van de vier recentste centrales). De productie uit de participatie van Chooz B (100 MW) is in deze cijfers evenwel niet opgenomen.

De productie van hernieuwbare energie is gestegen (+2,4%) in 2017 (+15,7% in 2 jaar) dankzij de toename van de elektriciteit afkomstig van windmolens (+19,5%) Ondanks de afname van de elektriciteit afkomstig van waterkrachtcentrales (-31,3%).

 

De productie van kernenergie gebruikt door EDF Luminus is licht gedaald (-8%), grotendeels door de lange stilstand van de centrale van Doel 3 sinds 22 september 2017 (en voorzien tot en met augustus 2018).

 

De productie van thermische oorsprong bereikte haar hoogste niveau sinds 2011, goed voor een toename van +43,2%, wegens:

  • de onbeschikbaarheid van verschillende Belgische en Franse kerncentrales aan het begin en het einde van 2017;
  • de successen geboekt door EDF Luminus bij de veilingen georganiseerd door Elia voor de primaire en secundaire regelingen en de tertiaire reserve;
  • de twee nieuwe warmtekrachtkoppelingsmotoren (2,7 MWe elk) die sinds oktober 2014 gekoppeld zijn aan het warmtedistributienet van Gent-Ham die het hele jaar door hebben gedraaid.

 

In totaal maakt de productie uit hernieuwbare bronnen 12,1% van het totaal uit. Het aandeel van de thermische energie (aardgascentrales) bedraagt 38,9%, terwijl kernenergie 49% van het totaal uitmaakt.

Luchtemissies van het productiepark

De emissies van de thermische productie-installaties van EDF Luminus (met name CO2, stikstofoxide) moeten jaarlijks verplicht worden aangegeven bij de autoriteiten. Elke overschrijding van de reglementaire limieten moet bovendien meteen worden gemeld en er moeten correctiemaatregelen worden genomen. Deze aangiftes maken het voorwerp uit van interne audits en een jaarlijkse controle door een erkende instantie, wat CO2 betreft.

Koolstofdioxide uitstoot omhoog door hogere thermische productie

CO2-uitstoot

Totale emissies van het productiepark (kiloton)

Bron: milieurapporten. Gecontroleerde cijfers en gevalideerd door VBBV (Vlaanderen) en Vincotte (Wallonië).

De CO2-uitstoot van het thermische park van EDF Luminus kent een stijging (+43%), voornamelijk als gevolg van de hogere productie van thermische oorsprong van de onderneming (+43,2%).

Kg per geproduceerde MWh, inclusief warmte

Bron: EDF Luminus.

De geproduceerde emissies per kilowattuur stegen ook (+ 34,7%), als gevolg van de toename van het aandeel van thermische opwekking (van 29% naar 38,9%) in de totale productie.



Meer weten over...